Dlaczego ścianka g-k w mieszkaniu i kiedy to ma sens

Ścianka działowa z płyt g-k to najszybszy sposób na wydzielenie pokoju, garderoby czy kącika do pracy bez ciężkich prac mokrych. W bloku pozwala uniknąć bruzdowania i kucia, a przy dobrze dobranych materiałach może zapewnić realną poprawę akustyki pomiędzy strefami.

Najczęstsze scenariusze: podział salonu na salon i gabinet, wydzielenie małej sypialni w kawalerce, powiększenie przedpokoju o garderobę. Wysokość w polskich mieszkaniach to zwykle 250-270 cm. Dobrze zaprojektowana ścianka g-k o profilu 75 mm z wełną i podwójnym poszyciem wygłuszy rozmowę za ścianą na poziomie wystarczającym do codziennego komfortu.

Uwaga formalna: ścianka g-k jest nienośna. Jeśli zmieniasz układ pomieszczeń w sposób ingerujący w wentylację lub światło dzienne, sprawdź przepisy i regulamin wspólnoty. Samą ściankę stawia się na wylewce lub jastrychu, nie na pływającej podłodze.

Micro-BOM: materiały i sprzęt na ściankę 3 m x 2,6 m

• Profile UW 75 i CW 75 - ok. 20 mb - 220-320 zł
• Płyty g-k 12,5 mm zwykłe lub akustyczne - 8-10 szt. - 360-1000 zł
• Wełna mineralna 70 kg/m3, gr. 50-70 mm - ok. 8 m2 - 280-520 zł
• Taśma akustyczna pod profile - 10 m - 25-45 zł
• Wkręty do g-k i do profili, kołki do betonu/cegły - 50-120 zł
• Masa szpachlowa, taśma papierowa do spoin, narożniki - 120-220 zł
• Akryl malarski do uszczelnień obwodowych - 1-2 szt. - 20-40 zł
• Grunt + farba lateksowa - 150-350 zł
• Narzędzia: wkrętarka, poziomica lub laser, nożyk, nożyce do profili, wyrzynarka - wypożyczenie 1-2 dni 60-120 zł

Plan i akustyka: co zdecydować przed zakupami

Zanim kupisz profil i płyty, ustal przebieg ściany, szerokość drzwi i punkty elektryczne. Sprawdź, gdzie biegną instalacje w istniejących ścianach, w suficie i w podłodze. To kluczowe, by uniknąć kolizji, np. z rurą CO czy kablem oświetleniowym w suficie.

Grubość i rodzaj ścianki

• Komfort akustyczny: profil 75 mm + wełna 50-70 mm + podwójne poszycie 2 x 12,5 mm z każdej strony. To standard, który realnie tłumi mowę.
• Minimalizm i oszczędność miejsca: profil 50 mm + wełna 50 mm + pojedyncza płyta. Wygłuszenie słabsze, ale wystarczające dla garderoby.
• Łazienka/kuchnia: płyty impregnowane GKBI lub ognioodporne GKFI w strefach podwyższonej wilgotności lub przy kuchni.

Rozstaw słupków i poszycie

• Rozstaw profili CW: 600 mm przy pojedynczym poszyciu, 400 mm przy cięższych drzwiach lub podwójnym poszyciu.
• Łączenia płyt przesuwaj między warstwami, nie krzyżuj spoin w jednym miejscu.
• W newralgicznych miejscach (zawiasy drzwi) dodaj pasy wzmocnienia z płyty OSB 12 mm pod g-k.

Akustyka w praktyce

• Taśma akustyczna pod profile UW na podłodze i suficie to mus. Bez niej pojawią się mostki akustyczne.
• Wełna mineralna o gęstości ok. 40-70 kg/m3. Nie upychaj jej na siłę, ma wypełnić przestrzeń bez ściskania.
• Uszczelnienie obwodowe akrylem po obłożeniu płytami. Szczeliny to najczęstsza droga przenikania dźwięku.
• Gniazdka nie montuj „na wylot” po obu stronach w tym samym miejscu. Rozsuń je minimum o jeden słupek.

Montaż ścianki g-k krok po kroku

1. Wytyczenie i przygotowanie

• Zaznacz linię ściany na podłodze. Użyj lasera lub długiej listwy i poziomicy.
• Sprawdź, czy pod ścianką nie ma ogrzewania podłogowego. Jeśli jest, wierć tylko tam, gdzie masz pewność braku rur.
• Usuń listwy przypodłogowe i odetnij panele w linii ścianki. Ścianka ma stać na stabilnym podłożu, nie na pływającej podłodze.

2. Montaż profili obwodowych

• Podklej profil UW taśmą akustyczną. Przykręć UW do podłogi i sufitu kołkami co 40-50 cm.
• Do ścian bocznych przykręć UW lub pionowy CW jako kotwienie skrajne.

3. Słupki CW i wzmocnienia

• Wsuwaj CW w UW co 40-60 cm otwarciem w jednym kierunku. Sprawdź pion.
• Dla otworu drzwiowego zastosuj profile UA lub podwójne CW po obu stronach. Zrób nadproże z UW z wkładką z płyty lub podwójnego CW.
• W strefie zawiasów dodaj pas OSB 12 mm lub dodatkowy profil, by śruby ościeżnicy miały „mięso”.

4. Instalacje

• Rozprowadź przewody w peszlach. W profilach nacinasz owalne otwory lub korzystasz z fabrycznych przetłoczeń.
• Stosuj głębokie puszki oraz, jeśli zależy ci na akustyce, puszki z membraną akustyczną. Nie montuj gniazd naprzeciw siebie.

5. Poszycie pierwszej strony

• Przykręcaj płyty wkrętami co 25 cm do profili CW. Łby wkrętów lekko zagłębiaj.
• Docinaj płyty nożykiem po prowadnicy. Krawędzie fazuj pod szpachlowanie.
• Przy podwójnym poszyciu drugą warstwę układaj z przesunięciem spoin min. 400 mm.

6. Wełna i druga strona

• Wypełnij przegrodę wełną. Docięte pasy powinny wchodzić na lekki wcisk i nie opadać.
• Zamknij ściankę płytami z drugiej strony. Zadbaj o mijanie spoin względem pierwszej strony.

7. Detale i uszczelnienia

• Wokół ścianki, przy podłodze i suficie, zostaw 2-3 mm szczeliny i wypełnij je akrylem malarskim.
• Naroża zewnętrzne wzmocnij listwami narożnymi, najlepiej aluminiowymi lub PCV.

8. Szpachlowanie i szlif

• Spoiny wzmacniaj taśmą papierową w masie. Daj minimum 2-3 warstwy, z przeszlifowaniem po każdej po wyschnięciu.
• Całość zagruntuj i pomaluj farbą lateksową. Zainstaluj listwy przypodłogowe z dylatacją.

Drzwi w ściance g-k: bez stukania i pękania

Drzwi w lekkiej ściance wymagają wzmocnienia. Najbezpieczniej zastosować profile UA po obu stronach otworu, rozstaw zgodny ze światłem ościeżnicy. Nadproże wykonaj z UW wzmocnionego wsuwką z CW lub z deski OSB wsuniętej w profil. Jeśli planujesz cięższe skrzydło 80-90 cm, dodaj podwójne poszycie z obu stron i OSB 12 mm pod g-k w pasie zawiasów.

Ościeżnica regulowana łatwiej maskuje grubość ściany i nierówności. Montując, pilnuj pionów i kątów. Przestrzeń między ościeżnicą a ścianką wypełnij pianą niskoprężną punktowo, nie zalewaj całego światła pianą na raz. Po utwardzeniu dociąć, zaszpachlować listwy opaskowe, uszczelnić akrylem.

Wykończenie: gładkie spoiny i czyste kąty

Najczęstsze pęknięcia biorą się z pośpiechu. W spoinach zawsze stosuj taśmę papierową, nie samą masę. W narożnikach wewnętrznych użyj taśmy papierowej nacinanej lub specjalnych taśm do naroży. Przed malowaniem zagruntuj całość, by wyrównać chłonność płyt i szpachli.

• Listwy przypodłogowe: dociśnij do ściany, ale zostaw 1-2 mm luzu przy panelach, by zachować dylatację.
• Gniazdka: po malowaniu zamontuj ramki, uszczelnij cienką linią akrylu, jeśli zależy ci na akustyce.
• Przejścia kabli: przepusty silikonowe lub tuleje uszczelniające ograniczą przedmuchy i hałas.

Koszty i harmonogram w polskich realiach

Dla ścianki 3 m długości i 2,6 m wysokości, z drzwiami 80 cm, podwójnym poszyciem i wełną akustyczną:

• Materiały konstrukcyjne i płyty: 700-1500 zł w zależności od klasy płyt.
• Wełna, taśmy, łączniki, szpachle: 450-900 zł.
• Drzwi z ościeżnicą regulowaną: 900-1800 zł w budżecie ekonomicznym.
• Farby i wykończenie: 200-500 zł.
• Razem materiały: 2250-4700 zł. Robocizna ekip w miastach wojewódzkich: 120-180 zł/m2 ściany + montaż drzwi 300-600 zł.

Czas: dla dwóch osób z podstawowym sprzętem 2-3 dni robocze z dosychaniem mas i malowaniem. Z ekipą często 1-2 dni + odbiór.

Najczęstsze błędy i jak ich uniknąć

• Brak taśmy akustycznej pod profilami UW - ściana „brzęczy” i przenosi dźwięk.
• Stawianie ściany na panelach - po sezonie grzewczym panele „pracują”, spoiny pękają.
• Wspólne gniazdka po obu stronach w tym samym miejscu - mostek akustyczny.
• Za rzadkie wkręty, nieprzesunięte spoiny - wybrzuszenia, pęknięcia.
• Brak wzmocnienia otworu drzwiowego - ościeżnica „pływa”, pojawiają się rysy przy zawiasach.
• Brak akrylu na styku z sufitem i podłogą - nieszczelności, szumy.

Podsumowanie

• Wybierz profil 75 mm, wełnę 50-70 mm i podwójne poszycie, jeśli zależy ci na akustyce.
• Obowiązkowo taśma akustyczna pod UW i akryl na obwodzie.
• Wzmocnij strefę drzwi profilami UA lub podwójnym CW i pasem OSB.
• Spoiny tylko z taśmą papierową, naroża z listwami lub taśmami do naroży.
• Stawiaj na wylewce, nie na panelach, i nie dubluj gniazdek po obu stronach.

FAQ

Czy ścianka g-k wytrzyma szafki lub półki?

Tak, ale zaplanuj wzmocnienia: pas OSB pod g-k na wysokości mocowań lub dedykowane kotwy do profili. Przy cięższych elementach kotwienie w profilach i rozstaw 40 cm.

Jaka jest minimalna grubość, żeby było cicho?

Praktyczne minimum to profil 75 mm, wełna 50 mm i podwójne płyty 12,5 mm z obu stron. Cieńsze układy pogorszą tłumienie mowy i hałasów uderzeniowych.

Czy mogę postawić ściankę na ogrzewaniu podłogowym?

Unikaj wiercenia w strefie rur. Jeśli nie ma innej opcji, skonsultuj przebieg instalacji i użyj systemowych kotew chemicznych w strefach bez rur. Najlepiej ominąć obszar z ogrzewaniem lub zastosować ściankę wolnostojącą kotwioną bocznie.

Jakie płyty do łazienki lub kuchni?

Stosuj płyty GKBI (impregnowane) w strefach wilgotnych i GKFI w miejscach wymagających podwyższonej odporności ogniowej. Pamiętaj o wentylacji i gruntowaniu przed okładziną.